حسن مسرور

بازتاب جوهر دین مبین اسلام در اندیشه

مصالحه ملی

قبل از همه لازم  به تذکر است که در جهان کنونی بیشتر از یک میلیارد انسان از دین مقدس اسلام پیروی میکنند،در آنعده کشور های که مسلمانان اکثریت نفوس را تشکیل میدهند تاثیر و نقش اسلام در کلیه شوون زندګی محسوس و ملموس است، مناسبات اجتماعی در چنین کشور ها عمیقآ به اصول اسلامی استوار بوده و همه رویداد ها از دید دین قابل رویت است۰ همین اکنون مسلمانان در بیشتر از شصت کشور جهان وجود دارند به ګونه که در ۲۸ کشور دنیا اکثریت قاطع را تشکیل میدهند از جمله در۱۰ کشور اسلامی از ۹۹ الی ۱۰۰ فیصد جمیعت پیروان دین اسلام اند که افغانستان از جمله انهاست.

در کشور های عربستان سعودی،عمان،جمهوری اسلامی موریتانیا مسلمانان ۱۰۰ فیصد ودر الجزایر، ایران ۹۹ فیصد مردم مسلمان اند۰ در ۱۳ کشور ۵۰ الی ۹۰ نفوس در ۲۱ کشور جهان کمتر از ۵۰ فیصد و تقریبآ در ۲۰ کشور مسلمانان به شکل ګرو های کوچک وجود دارند.

و اما دین اسلام در افغانستان به مثابه دین مسلط در کشور اصول عقیدتی بیشتر از ۹۹ فیصد اتباع را تشکیل داده که مسلمآ هیچ نظام سیاسی در افغانستان قادربه آن نبوده و نخواهد بود که شالوده رژیم را در مغایرت با موازین عقیدتی مردم بنیاد نهد و یا حفظش کند، تجربه نشان داده است که هر ګونه تلاش در جهت نادیده انګاشتن این فکتور عمده جامعه رابه لجنزار نابودی میکشاند.

مطابق به آمار و احصایه های به دست آمده در افغانستان تا اواخر سال ۱۳۵۶ مجموعآ ۳۳۰۰۰ محراب مسجد ۱۰۰۰ باب تکیه خانه و ۱۴۰۰۰ مکان متبرکه وجود داشته که بدینصورت  برای هر ۶۷۰ نفر یک عبادتګاه میرسید، همچنان احصاییه های نشر شده نشان میدهد که در کشور ما از ۲۵۰ الی ۳۰۰ هزار ملا اما  موجود بود ه که  بدینترتیب  برای  هر ۵۰ نفر از نفوس افغانستان  یک ملا امام، مصروف اجرای وظایف دینی بوده است (این احصاییه زمان نشر شده است که مجموع نفوس افانستان حدود ۱۵ ملیون تخمین زده میشد).

 
دین اسلام و دولتمداری بعد از رویداد ۷ ثور۱۳۵۷
 

حزب دیموکراتیک خلق افغانستان که بتاریخ ۷ثور۱۳۵۷ قدرت سیاسی را بدست ګرفت دراولین مرامنامه خویش نشر شده در شماره های اول ودوم جریده خلق  بسال ۱۳۴۵  دربخش وظایف سیاسی چنین تصویب نمود ۰۰۰حزب ازتمام حقوق وآزادی های دیموکراتیک سیاسی ومدنی افراد منحیث وظیفه مبرم بدون تبعبض اعم از جنس، مردوزن، نژاد منطقه وقوم ومنطقه  دین وعقیده  ،سواد شغل ودارایی دفاع میکند.

حزب بعد از ګرفتن قدرت دولتی دراولین سند مرامی خویش بنام خطوط اساسی وظایف انقلابی که بتاریخ ۱۹ ثور۱۳۵۷ منتشر ګردید  چنین بیان داشت: درجمهوری دیموکراتیک افغانستان با درنظرداشت تدارک شرایط برای ایجاد شورای انقلابی خلق وتدوین قانون جمهوری دیموکراتیک افغانستان۰۰۰ احترام به اساسات دین مقدس اسلام ،احترام به عنعنات پسندیده  ملی به اصل مالکیت  شخصی وظایف خودراایفا میکند ولی علی الرغم اعلام این سیاست درعمل نه تنها چنانچه لازم  بود  به دین مقدس اسلام وعنعنات  پسندیده احترام صورت نګرفت  بلکه  انحرافات جدی درزمینه  بروز کرد وتعداد زیاد علمای دین ومشایخ درردیف سیل روشنفکران ـ زندانی،فرار ویا  بدون محاکمه به پلګون ها برده شدند.

بتاریخ ۶ جدی ۱۳۵۸ تغیراتی دررهبری  دولت بوجود امد وقوای شوروی  به افغانستان هجوم آ وردند   درماده پنجم اصول اساسی که  بسال ۱۳۵۹ تدوین ګردید چنین امده بود درجمهوری دیمو کراتیک افغانستاناحترام، رعایت وحفظ دین مبین اسلام تضمین میګردد....

اقدامات متعددی در عرصه های دینی و مذهبی تاسیس وزارت شوون اسلامی، شورای علما و روحانیون، جرګه های علمای دینی و غیره صورت ګرفت. ولی وجود قوای خارجی در افغانستان از یک طرف که یقینآ در تعین و سمت دهی سیاست های دولت نقش موثر داشتند و از جانب دیګر عمل کرد دولت در عرصه امور دینی بیشتر جنبه های سمبولیک و نمایشی داشت تا ماهیت عقیدتی ـ بنآ علی الرغم تلاش های وسیع کارایی عملی در آنها کمتر به مشاهده میرسید و در حقیقت امر کلیه اقدامات در محدوده همان سه کلمه کلیشه ی یعنی احترام، رعایت و حفظ دین اسلام باقی ماند.

از جانب دیګر مخالفین دولت وجود شوروی ها را در افغانستان دست آویز قرار داده شعار جهاد اسلامی را در برابری قوای بیګانه و دولت افغانی به پیش کشیدند. در موجودیت جمهوری های اسلامی ایران و پاکستان در همجواری کشور ما این شعار نتنها توانست در داخل کشور طرفدارانی داشته باشد بلکه با حمایت وسیع غرب، نیروهای زیادی درمنطقه وجهان به پشتیبا نی آ ن شتافتند  که درنتیجه آن جنګ ویرانګر ووحشتناکی در سرزمین ما براه افتید   ،دوام این وضع رقتبار واستخوان سوز دیګر برای هیچ هموطن قابل تحمل نبود، بحکم وجدان تاریخ ضرورت بود تا در جهت طرد جنګ و خون ریزی وتآمین صلح سراسری تغیرات واقدامات  بنیادی درکشور صورت پزیرد وراه بیرون رفت ازاین تراژیدی خون آلود جستجو ګردد.


 زعامت دکتور نجیب الله وطرح مصالحه ملی

               طوریکه در بالاتذکر یافت هیولای جنګ خانمان سوز دهن ګشوده بود وداشت  تمامه هستی مادی ومعنوی کشور را به کام نیستی فروبرد درچنین لحظه تاریخی ح۰د۰خ۰ا تصمیم ګرفت تغیری درکادر رهبری سیاسی حزب وسیاست آتیه ان بوجود آورد حزب با اتخاذ تصمیم جسورانه  مسولیت پایان بخشیدن این مصیبت غمناک ونجات کشور رابدوش دکتور نجیب الله ګذاشت.

درچنان اوضاع واحوال که شعله های جنګ زبانه میشید، تآمین فوری صلح سراسری به مثابه نیاز وخواست مبرم هرهموطن در صدر اجرای وظایف ملی قرار ګرفت، بدین اساس  دکتور نجیب الله با دلیری وشهامت  سیاست نوینی  درمطابقت با ارشادات دین مبین اسلام   به پیش ګرفت زیرا مردم ما مسلمان اند ودین اسلام، پیروان خود را به ترک مخاصمت ودشمنی هدایت داده است. درقرانکریم  کتاب مومن به مسلمانان کلمه صلح وآشتی دربیشتر از ۱۵۰ بارذکر ګردیده است حتی خداوند متعال نه تنها مسلمین بلکه مومنین را برادر همدیګر دانسته  ودر آیه مبارکه می فرمیاید انما المو منون اخوه فاصلحوا بین اخویکم مومنان برادر همدیګر اند بین برادران صلح کنید. که این آیه بعدآ در سمبول مصالحه ملی نقش ګردید درمورد این سوال که چرا چنین سیاست طرح وتدوین ګردید، دکتور نجیب الله شهید درجلسه مشترک مجلسین شورای ملی افغانستان  مورخ ۳میزان سال ۱۳۷۰ خود به آن پاسخ میګوید میخواهم باردیګر به این سوال اساسی مراجعه کنم  که چرا سیاست مصالحه ملی را ادامه داده ومیدهیم این سیاست از کجا ناشی ګردید جواب واضح است  طوریکه بار ها به مناسبت های مختلف  به این مسله تماس ګرفته ام که پنج سال قبل  درجمع بندی تجارب  پس از تحول ۷  ثور وملاقات ها و نشست ها  و تبادل نظرها با علما وروحانیون وشخصیت های مختلف افغانی بعمل آمد، نخستین مفکوره مصالحه ملی  از همین نشست ها وتبادل نظرها بوجود آمدوشکل ګرفت ،به تدریج با جمع بندی  نظریات شخصیت ها و ګروهای مختلف به این نتیجه رسیدیم  که یګانه راه رسیدن به قطع جنګ، مصالحه وآشتی ملی میباشد ،زمانیکه چارچوب سیاست مصالحه ملی بوجود آمد ورسمآ اعلان ګردید، عکس العمل اکثریت  مردم درجهت تاید آن سیاست بود.

مسلمآ پیشنهاد مشخص این سیاست یعنی سیاست  یعنی سیاست  مصالحه ملی  درکنفرانس سالیانه شورای علما وروحانیون  که بتاریخ ۲۲حمل ۱۳۶۵ دایر کردید ارایه شد وبتاریخ  ۲۵ جدی سال مذکوربحیث  سیاست رسمی  دولت  اعلام ګردید. دولت جمهوری افغانستان برهبری  شهید دکتور نجیب الله  اقدامات  مشخص را غرض تعمیل مفاد این سیاست  روی دست ګرفت سیاست نوین باګذشت هر روز غنا وابعاد بیشتر کسب مینمود ازجمله  طرح وتصویب قانون اساسی جدید که بتاریخ  نهم قوس ۱۳۶۶  از جانب لویه جرګه  مردم افغانستان به تصویب رسید، این قانون کار  را در عرصه دینی ومذهبی  از قالب کلیشه ای ان بیرون کرد وزمینه های عملی را برای موثریت کار عملی مساعد کرد درماده دوم قانون اساسی متذکره امده است دین افغانستان دین مقدس اسلام است درجمهوری افغانستان  هیچ قا نون نمیتواند  مناقض اساسات دین مقدس اسلام  ودیګر ارزشهای  مندرج این قانون باشد.

       در ماده ۴۰ قانون اساسی آمده است درجمهوری افغانستان اجرای مناسک دینی ومذهبی برای تمام مسلمانان تضمین میګردد، پیروان سایر ادیان دراجرای مراسم مذهبی شان  آزاد میباشند. هیچ کس نمیتواند به منظور تبلیغات ضد ملی وضد مردمی، ایجاد دشمنی  وارتکاب  سایر اعمال خلاف منافع چمهوری افغانستان ازدین سو استفاده نماید؛

       درماده ۷۳ ګفته شده است هرتبعه مسلمان جمهوری افغانستان  که سن ۴۰ سالګی را تکمیل  کرده خود و همسر وی  ازوالدین افغان متولد واز حقوق مدنی وسیاسی  برخوردار باشد  بحیث ریس جمهور انتخاب شده میتواند؛

       در ماده ۱۱۲ قانون اساسی متذکره چنین میخوانیم قضا حین بررسی قضایا ،احکام قانون اساسی وقوانین جمهوری افغانستان را تطبیق میکنند، در حالیکه قانون صراحت نداشته باشد محکمه طبق احکام   شریعت اسلام به نحوی حل وفصل میکند که عدالت را  به بهترین وجه تآمین نماید؛

       درماده ۷۴ چنین آمده است ریس جمهور بعد از انتخاب درلویه جرګه حلف آتی  را بجا میاورد. بنام خداوند بزرګ سوګند یاد میکنم که اساسات دین مقدس اسلام را رعایت  واز تطبیق ان مواظبت نموده، از استقلال وحاکمیت ملی ،تمامیت ارضی  افغانستان  حراست کنم ،حقوق وآزادی های اساسی اتباع را حفاظت نمایم، مساعی خودرا  بخاطر تامین عدالت اجتماعی، سعادت مردم ،تحکیم  صلح  وترقی کشور بکار برم.

بعداز تصویب قانون اساسی  احزاب سیاسی متعدد مجوز قانونی یا  فتند  که درکنار ۱۱ حزب فعال  سیاسی احزاب اسلامی ذیل نیز شروع به فعالیت نمودند:

۱ - حزب  اسلامی مردم افغانستان به رهبری  محترم  سیرت؛

۲ - اتحادیه انصارالله برهبری صفر محمد خادم؛

۳ - حزب الله افغانستان برهبری وثوق الا سلام وثوقی.

شهید دکتور نجیب الله بعد از انتخاب خویش  درلویه  جرګه سال ۱۳۶۶ دربیانیه برنامه ای خویش  درباره تآسیس شورای مشورتی اسلامی  وشورای قبایل  درجنب ریاست جمهوری تآکید  نمودند وبتاسی از آن  بسال ۱۳۶۷ درقطار سایر ادارات  ریاست جمهوری  اداره امور دینی  جهت سمت دهی سیاست دولت درعرصه دینی ومذهبی  تآسیس ګردید  وهمچنان شورای مشورتی اسلامی متشکل از ۵۱ نفر  عضو ازجمله  بر جسته ترین علما ی دینی ایجاد شد  که ریس جمهور را در تمام امور بر اساس شریعت اسلامی مشوره میداد.

دولت جمهوری افغانستان به منظور تقویت هرچه بیشتر کار درعرصه دینی ومذهبی  وګسترش سیاست اسلامی  مصالحه ملی  اقدامات  وسیعی را روی دست ګرفت، برای اولین بار درتاریخ  افغانستان مرکز تحقیقات علوم اسلامی  تآسیس  و شخصآ توسط محترم نجیب الله  افتتاح ګردید، درین مرکز محققین اسلامی به تحقیقات پیرامون اصول فقه و مذاهب اسلامی، تاریخ وفرهنګ اسلامی پرداخته و پیوست به آن به منظور اکمال تخصص  دانشجویان علوم، پوهنتون علوم اسلامی به فعالیت  اغاز نمود درین پوهنتون  فاکولته های اصول دینی، فقه و قانون، اکمال تخصص، وعظ وارشاد  به جذب طالب العلمان  پرداخت.

بسال ۱۳۶۸ برای نخستین بار رتب علمی برای استادان مدارس دینی وهم چنان  مدد معاش برای انها  درنظر ګرفته شد. درکنار ۲۸ مدرسه دینی ذکور ۲ باب مدرسه نسوان در شهر کابل ومزار شریف   تآسیس ګردید.

دکتورنجیب الله در جلسه وسیع علما و روحانیون افغانستان بتاریخ دهم حوت سال ۱۳۶۶ګفتند درسال جاری حقوق سیاسی علما وروحانین  توسعه یافت، همین اکنون  درترکیب شورای انقلابی  که وظایف خود راتا انتخاب  وکلا وفعالیت شورای ملی  پیش میبرد، ۱۱ تن روحانیون  کشور عضویت داشته و در ترکیب ارګانهای محلی قدرت دولتی ۱۰۹۲ تن علمای دین عضویت دارند به تعداد ۱۴۰۰ تن علما ودانشمندان اسلامی در شوراهای جبهه ملی  تنظیم ګردید همچنان ۱۲ فیصد اعضای کمیسیون های مصالحه ملی راعلمای دینی  تشکیل میدادند. تنها بسال ۱۳۶۶ به تعداد۶۳۴ محراب مسجد درشهر کابل  تحت  تامین دولت قرار ګرفت  وبه تعداد ۲۰۰۰۰ تن ملا امام، خطیب، واعظ وسایر منسوبین مساجد وتکایا  از جانب دولت  معاش وکوپون میګرفتند.

برای اولین بار درتاریخ کشور درقوای مسلح اعم از اردو، پولیس وامنیت دولتی  ارګانهای مذهبی تاسیس ګردید  درتشکیلات ریاست های امور سیاسی  هر ارګان قوای مسلح  معاونیت امور مذهبی  تآسیس  وسرملا امام هر ارګان از بست جنرالی معاش و امتیازا ت اخذ مینمودند تا اواخر سال ۱۳۷۰ به تعداد ۱۱۱۳  نفر ملا امام درهر سه ارګان  قوای مسلح  مصروف وظیفه امامت بودند  این اقدامات درطول تاریخ کشور  بینظیر بوده است.

علاوه بران درګزارش اساسی  کمیته مرکزی  ح۰د۰خ ا که به دومین کنګره حزب بتاریخ ۶ سرطان ۱۳۶۹ ازطرف  دکتور نجیب الله  شهید تقدیم ګردید به پابندی اعضای حزب به اصول دین مقدس اسلام بار ها تاکید صورت ګرفته است. دراساسنامه حزب در بخش عضویت حزب وطن چنین امده است آنعده از اتباع جمهوری افغانستان  میتوانند عضویت حزب را حاصل کنند که دارای اهلیت حقوقی بوده  ودرجهت اهداف عالی حزب مبارزه نموده وبه دین مقدس اسلام وسنن پسندیده مردم  ما پابند باشد.

تمام این حقایق بیانګر آنست  که حزب وطن  ودولت جمهوری افغانستان  تحت زعامت شهید داکتر نجیب الله با اعلام مشی مصالحه ملی تلاش بی نظیرغرض طردجنګ وخونریزی  وتآمین صلح وبرادری که جوهر دین اسلام است براه انداختند تاکشور را از ویرانی  وبربادی نجات دهد این پروسه بادلیری، سرسپردګی  پیش برده شد هزاران هزار هموطن مخالف به ندای این فراخوان  انسانی واسلامی لبیک ګفته و دست ازجنګ  وبرادر کشی برداشتند ،کشور بسوی نوسازی  والتیام  ویرانیهای جنګ به پیش  میرفت ولی دریغا  که قلب های سیاه  ودیدګان حسود دشمنان وطن  دیګر تحمل دست آورد های چشمګیر کشور مارا نداشتند با نیات کثیف وخاینانه  وراه اندازی  کودتای چرکین ۱۹۹۲ پروسه عمران ونجات کشور  راناکام  ومیهن مارا بخواست بیګانګان به حمام خون مبدل نمودند.

تاریخ ونسل های امروز و فردای کشور این جنایتکاران قرن که با عمل  جبونانه خود از مردم و وطن  انتقام ګرفتند هرګز نخواهند بخشید.

 

 

>>>